ဓာတ္ပုံပညာသင္ယူစ လက္သစ္မ်ား အတြက္ ကင္မရာ မုဒ္ေ႐ြးခ်ယ္ရန္လမ္းၫႊန္ - ေအာ္တိုမုဒ္၊ ပရိုဂရမ္မုဒ္ ႏွင့္ ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္

ကင္မရာမုဒ္ေရြးခ်ယ္ရန္လမ္းၫႊန္
Unicode Version | Zawgyi-One Version

အေတြ႕အၾကံဳမ်ားတဲ့ တကယ့္ဓာတ္ပံုဆရာႀကီးေတြေတာင္မွ ေအာ္တိုမုဒ္ ကဲသို႔ေသာမုဒ္ မ်ားကို တခါတရံအသံုးျပဳပါေသးတယ္။ အလင္းထိေတြ႕မႈ exposure ကိုတြက္ခ်က္ရင္း အခ်ိန္ကုန္ကာပံုမရလိုက္မည့္အစား ပံုကိုခ်က္ျခင္းလက္ငင္းရရွိလိုလို႔ျဖစ္ပါတယ္။

သို႔ေသာ္မိတ္ေဆြဟာ ဓာတ္ပံုပညာကို ယခုမွစတင္သင္ယူသူျဖစ္ၿပီး ေအာ္တိုမုဒ္ကိုအသံုးျပဳသူအျဖစ္မွေက်ာ္လြန္ကာတတ္ေျမာက္လိုပါက ေအာ္တိုမုဒ္ကိုမသံုးပဲတျခားမုဒ္ေတြကို စတင္သံုးၾကည့္လိုက္ပါ။

အခုမိတ္ေဆြဖတ္ရႈေနတဲ့ Digital Photography Myanmar ရဲ႕ေဆာင္းပါးမွာ ေအာ္တိုမုဒ္ (auto mode)၊ ပ႐ိုဂရမ္မုဒ္ (program mode) နဲ႔ ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္ (shutter priority mode) ကိုရွင္းျပပါမယ္။ ကင္မရာရဲ႕ တျခားမုဒ္ေတြျဖစ္တဲ့ အပါခ်ာဦးစားေပးမုဒ္ (aperture priority mode)၊ မႏၷဴရယ္မုဒ္ (manual mode) နဲ႔ Scene မုဒ္ ေတြကို Digital Photography Myanmar မွာေနာက္ေန႔ေတြမွာ ေဖာ္ျပေပးပါမယ္။ လာေရာက္ေလ့လာဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။

မိတ္ေဆြဟာ ဓာတ္ပံု႐ိုက္ရန္အတြက္ ကင္မရာကို setting လုပ္ၿပီဆိုပါက ေအာက္ပါအေျခခံအခ်က္ေလးခ်က္ကို စဥ္းစားရပါမယ္။

(၁) ျမင္ကြင္းရဲ႕ အေရွ႕မွအဆံုးထိျပတ္သားၾကည္လင္မႈကို ရရွိလိုသလား (wide dept of field)

(၂) ျမင္ကြင္းရဲ႕ အေရွ႕ႏွင့္အေနာက္တြင္ေဝဝါးေနလိုသလား (shallow dept of field)

(၃) ျမင္ကြင္းထဲမွလႈပ္ရွားမႈမ်ားကို အရိပ္သဖြယ္ျမင္လိုသလား (motion blur)

(၄) ျမင္ကြင္းထဲမွလႈပ္ရွားမႈမ်ား ရပ္တန္႔ေနသည္ ကိုျမင္လိုသလား (freeze motion)

တို႔ကိုစဥ္းစားဆံုးျဖတ္ရပါမယ္။ ဘယ္လိုပံုထြက္ လိုခ်င္သလဲဆိုတာကို ဆံုးျဖတ္ၿပီးေနာက္ ဘယ္မုဒ္ကို အသံုးျပဳဖို႔ ဘယ္လိုဆံုးျဖတ္ရမလဲ ဆိုတာကိုေအာက္မွာ ေဆြးေႏြးပါမယ္။

ေအာ္တိုမုဒ္(Auto Mode)

ေအာ္တိုမုဒ္မွာ shutter၊ aperture၊ ISO၊ white balance နဲ႔ pop-up flash တို႔ကို ကင္မရာက ဆံုးျဖတ္ပါတယ္။

အားသာခ်က္။ ကင္မရာအသံုးျပဳခါစသူ ေတြအတြက္ေကာင္းပါတယ္။ ဒါကိုပဲ အၿမဲတမ္းအသံုးမျပဳပါနဲ႔။ ကင္မရာကို ကြ်မ္းကြ်မ္းက်င္က်င္ မသံုးတတ္ခင္အထိပဲသံုးပါ။

အားနည္းခ်က္။ တခ်ိဳ႕ေသာအလင္းေျခအေနေတြမွာ ပံုထြက္မေကာင္းႏိုင္ပါဘူး။ ဥပမာအားျဖင့္ ေနာက္ခံအလင္းမ်ားေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ လူ႐ုပ္ပံုကို႐ိုက္မည္ ဆိုပါက ေမွာင္မည္းေနေသာလူရိပ္ပံု ကိုသာရရွိႏိုင္ပါတယ္။ အလင္းနည္းေသာ အခ်ိန္မွာ႐ိုက္ကူးရင္လဲ အစက္အေျပာက္ noise မ်ားတဲ့ ပံုကိုသာရရွိႏိုင္ပါတယ္။

အသံုးျပဳရန္အခ်ိန္။ ဘယ္အခ်ိန္မဆို ကင္မရာကို အလြယ္တကူ ခ်ိန္-႐ိုက္ အသံုးျပဳလိုပါက ဒီမုဒ္ကို အသံုးျပဳပါ။

ပ႐ိုဂရမ္မုဒ္ (Program Mode, P)

ပ႐ိုဂရမ္မုဒ္ မွာကေတာ့ shutter speed နဲ႔ aperture ကို ကင္မရာက ဆံုးျဖတ္ပါမယ္။ မိတ္ေဆြအေနနဲ႔ ISO၊ white balance၊ exposure compensation နဲ႔ flash တို႔ကို ေရြးခ်ယ္ႏိုင္ပါတယ္။

အားသာခ်က္။ ေလ့လာစ ပညာသင္စေတြအတြက္ အသံုးျပဳသင့္တယ့္ မုဒ္တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ကင္မရာကို ေအာ္တိုမုဒ္ ထက္ပိုမို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ၿပီး ကြ်မ္းက်င္စြာအသံုးျပဳပါက ပံုထြက္ပိုမို ေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။

အားနည္းခ်က္။ ေအာ္တိုမုဒ္မွာကဲ့သို႔ တခ်ိဳ႕ေသာအလင္းေျခအေနေတြမွာ ပံုထြက္မေကာင္းႏိုင္ပါဘူး။ shutter speed နဲ႔ aperture ကို ကင္မရာက အလိုအေလ်ာက္ေရြးခ်ယ္ေပးတာေၾကာင့္ ခန္႔မွန္းရခက္ခဲေစပါတယ္။

 အသံုးျပဳရန္အခ်ိန္။ ကင္မရာကို ပိုမိုကြ်မ္းက်င္စြာ အသံုးျပဳႏိုင္ဖို႔ ပထမေျခလွမ္းအေနျဖင့္ ပ႐ိုဂရမ္မုဒ္ ကိုအသံုးျပဳပါ။

ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္ (Shutter Priority Mode)

ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္ က္ို Canon မွ Tv ဟုသံုးၿပီး Nikon မွ S ဟုသံုးပါသည္။ ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္ တြင္ မိတ္ေဆြက shutter speed ႏွင့္ ISO ကိုေရြးခ်ယ္ႏိုင္ၿပီး သင့္ေတာ္တဲ့ အလင္းထိေတြ႕မႈ exposure ရရွိရန္ f-stop ကို ကင္မရာက ဆံုးျဖတ္ေပးပါလိမ့္မည္။

အားသာခ်က္။ လႈပ္ရွားမႈမ်ား နဲ႔သက္ဆိုင္တဲ့ပံု႐ိုက္လိုတဲ့အခါ အသံုးျပဳပါတယ္။ လႈပ္ရွားမႈမ်ား ရပ္တန္႔ေနတဲ့ပံုလိုအပ္လွ်င္ျဖစ္ေစ၊ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို အရိပ္သဖြယ္ျဖစ္ေစလိုလွ်င္ျဖစ္ေစ လိုအပ္သလို အသံုးျပဳႏိုင္ပါတယ္။

အားနည္းခ်က္။ ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္ကို အသံုးျပဳၿပီး shutter speed ကို လိုအပ္သလိုထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သင့္ေတာ္တဲ့ exposure ကိုရရွိဖို႔ ကင္မရာက f-stop ကိုေရြးခ်ယ္ ေပးမယ္ဆိုတာကို အၿမဲသတိျပဳေနရပါမယ္။ ဒါေၾကာင့္ မိတ္ေဆြမွာရွိတဲ့ lens ကအေရးႀကီးလာပါတယ္။ ကင္မရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ shutter speed အလြန္ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္႐ိုက္ကူးႏိုင္စြမ္း ရွိၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မိတ္ေဆြမွာ ျမန္ဆန္တဲ့ ကင္မရာနဲ႔လိုက္ဖက္တဲ့ aperture က်ယ္က်ယ္မရွိရင္ ပံုက under-exposed ျဖစ္ၿပီး ေမွာင္မည္းေနပါလိမ့္မယ္။

ဥပမာအားျဖင့္ မိတ္ေဆြဟာ shutter speed ကို တစ္စကၠန္႔ရဲ႕ အပံုေလးေထာင္ပံုလို႔တစ္ပံုရဲ႕ အျမန္ႏႈန္း (1/4000th of a second) နဲ႔ ဓာတ္ပံု႐ိုက္ေနတယ္ဆိုၾကပါစို႔။ သင့္ေလ်ာ္တဲ့ အလင္းထိေတြ႕မႈ exposure ရရွိဖို႔အတြက္ f-stop က f/2.8 လိုအပႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မိတ္ေဆြ lens ရဲ႕ အက်ယ္ဆံုး aperture က f/3.5 သာရွိမယ္ဆိုရင္ အလင္းရရွိမႈမလံုေလာက္ပဲ ပံုက under-exposed ျဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္။

အသံုးျပဳရန္အခ်ိန္။ လႈပ္ရွားမႈေတြကို ဓာတ္ပံု႐ိုက္လိုတဲ့အခါ ဒီမုဒ္ကိုသံုးပါတယ္။ လႈပ္ရွားမႈမ်ား ရပ္တန္႔ေနတဲ့ပံုရရွိရန္ ျမန္ဆန္တဲ့ shutter speed ကိုသံုးပါ။ လႈပ္ရွားမႈမ်ား အရိပ္သဖြယ္ျဖစ္ေစလိုလွ်င္ ေႏွးေကြးေသာ shutter speed ကိုသံုးပါ။

ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္ ကိုအသံုးျပဳရန္အတြက္ ေအာက္ပါ အၾကံျပဳခ်က္မ်ားကို မွတ္သားထားႏိုင္ပါတယ္။

အလြန္လွ်င္ျမန္ေသာ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကိုရပ္တန္႔ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ 1/3000 ရွိေသာ shutter speed

ပ်ံသန္းေနေသာငွက္၏ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကိုရပ္တန္႔ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ 1/1000 မွ 1/2000 ရွိေသာ shutter speed

အားကစားသမားမ်ား၏ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကိုရပ္တန္႔ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ 1/500 မွ 1/1000 ရွိေသာ shutter speed

လမ္းေလွ်ာက္ေနေသာလူမ်ား၏ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကိုရပ္တန္႔ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ 1/250 ရွိေသာ shutter speed

လႈပ္ရွားေနေသာအရာမ်ားကို panning လုပ္ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ 1/30 မွ 1/125 ရွိေသာ shutter speed

လွ်င္ျမန္စြာစီးဆင္းေနေသာေရ၏ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကိုရပ္တန္႔ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ 1/8 ရွိေသာ shutter speed

ေႏွးေကြးစြာစီးဆင္းေနေသာေရ၏ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကိုရပ္တန္႔ရန္
– တစ္စကၠန္႔၏ တစ္ဝက္မွ တစ္စကၠန္႔ ရွိေသာ shutter speed

ကင္မရာရဲ႕ တျခားမုဒ္ေတြျဖစ္တဲ့ အပါခ်ာဦးစားေပးမုဒ္ (aperture priority mode)၊ မႏၷဴရယ္မုဒ္ (manual mode) နဲ႔ Scene မုဒ္ ေတြကို Digital Photography Myanmar မွာေနာက္ေန႔ေတြမွာ ေဖာ္ျပေပးပါမယ္။ လာေရာက္ေလ့လာဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။

Ref: A Beginner’s Guide to Choosing Shooting Mode by Bruce Wunderlich


Digital Photography Myanmar ရဲ့ ဒီေဆာင္းပါး ကိုႀကိဳက္ႏွစ္သက္တယ္ဆိုရင္ share လုပ္ၿပီးထပ္ေဝမွ်ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆာင္ပါးအသစ္ေတြအခ်ိန္နဲ႔ တေျပးညီဖတ္ရဖုိ႔ အတြက္ Digital Photography Myanmar ရဲ႕ Facebook page ကုိလည္း Like/follow လုပ္ေပးပါ။

2 Comments on ဓာတ္ပုံပညာသင္ယူစ လက္သစ္မ်ား အတြက္ ကင္မရာ မုဒ္ေ႐ြးခ်ယ္ရန္လမ္းၫႊန္ - ေအာ္တိုမုဒ္၊ ပရိုဂရမ္မုဒ္ ႏွင့္ ရွပ္တာဦးစားေပးမုဒ္

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*